ЭНЭ ӨДӨР: Эрнест Хемингуэй “Өвгөн тэнгис хоёр” зохиолоороо Пулитцерийн шагнал хүртжээ

Өнөөдөр буюу тавдугаар сарын 04 нь Григорийн тооллын жилийн 124 дэх өдөр, билгийн тооллын хаврын адаг хар луу сарын шинийн 18-ны өдөр тохиож байна. Наран 05:30 цагт мандаж, 20:08 цагт жаргана. Энэ өдөр дэлхийн түүхэнд улс төр, дайн тулаан, шинжлэх ухаан, технологи, соёл урлаг, олон улсын харилцаанд нөлөөлсөн олон чухал үйл явдал өрнөжээ.

• Эрт үе ба дундад зуун

1415 он: Жон Уайклифф, Ян Хус нарыг Констансын зөвлөлөөр хэлэлцэн шашны тэрс үзэлтэн хэмээн цоллосон нь Европ дахь шашны шинэчлэлийн хөдөлгөөний эхлэлийг тавьсан чухал үйл явдалд тооцогддог.

1436 он: Шведийн бослогын удирдагч Энгельбрект Энгельбректссоны амийг хороосон нь Кальмарын холбооны дотоод зөрчлийг улам хурцатгажээ.

1471 он: Сарнайн дайны үеэр Тьюкесбюригийн тулаанд Английн хаан IV Эдуардын тал ялалт байгуулж, Уэльсийн ханхүү амиа алдав. Энэ нь Английн хаан ширээний төлөөх тэмцлийн эргэлтийн үе байв.

1493 он: Ромын пап VI Александр Испани, Португалийн хооронд шинээр нээгдсэн газар нутгийг хуваах уриалга гаргасан нь хожмын колоничлолын бодлогын суурь болсон.

• Шинэ үе ба колоничлол

1626 он: Голландын судлаач Петер Минуит Шинэ Нидерланд хэмээн нэрлэсэн газар нутгийг бүртгэснээр одоогийн Нью-Йорк хотын Манхеттенд европчуудын нөлөө бэхжив.

1776 он: Род-Айленд муж Британий хаан III Жоржийн эрхшээлээс татгалзсан анхны Америкийн колони болж, АНУ-ын тусгаар тогтнолын хөдөлгөөний эхлэлд нөлөөлөв.

1799 он: Серингапатамын тулаанд Британий цэрэг ялж, Султан Типу амиа алдсанаар Энэтхэг дэх Британийн ноёрхол бэхжсэн.

• Аж үйлдвэржилт ба нийгмийн хөдөлгөөн

1886 он: Чикаго хотод ажилчдын жагсаалыг хүчээр тараасны улмаас олон хүн амиа алдаж, шархадсан нь хөдөлмөрийн эрхийн тэмцлийн түүхэнд томоохон үйл явдал болж үлдсэн.

1904 он: АНУ Панамын сувгийн барилгын ажлыг эхлүүлснээр дэлхийн худалдаа, тээврийн урсгалд стратегийн өөрчлөлт авчирсан.

• Дэлхийн дайн ба геополитик

1942 он: Дэлхийн хоёрдугаар дайны хүрээнд Сувдан эргийн тулалдаан эхэлж, Номхон далайн бүс дэх цэргийн стратегид нөлөөлөв.

1945 он: Британийн арми Германы Нойенгаммын хорих лагерыг чөлөөлсөн бол мөн өдөр Германы баруун хойд фронтод Вермахтын ангиуд бууж өгсөн нь дайны төгсгөл ойртож буйг илтгэв.

• Соёл, шинжлэх ухаан, спорт

1953 он: Эрнест Хемингуэй “Өвгөн тэнгис хоёр” зохиолоороо Пулитцерийн шагнал хүртсэн нь дэлхийн утга зохиолд томоохон байр суурь эзэлсэн бүтээл болсон.

1959 он: Хөгжмийн хамгийн нэр хүндтэй шагнал болох “Грэмми”-гийн ёслол анх удаа зохион байгуулагдав.

• Орчин үе

1970 он: Кентийн их сургуулийн оюутнуудын жагсаалыг хүчээр тараах үеэр дөрвөн оюутан амиа алдсан нь АНУ дахь дайны эсрэг хөдөлгөөнийг эрчимжүүлсэн.

1979 он: Маргарет Тэтчер Их Британийн анхны эмэгтэй Ерөнхий сайд болж, улс төрийн шинэ эрин эхлүүлэв.

1994 он: Ицхак Рабин, Яссер Арафат нар энхийн гэрээнд гарын үсэг зурж, Ойрх Дорнодын энхийн үйл явцад ахиц гаргав.

2019 он: Дэлхийн түүхэнд анхны эмэгтэйчүүдийн мотоспортын тэмцээн болж, Жейми Чадвик түрүүлэв.

• Сүүлийн үеийн үйл явдал

2023 он: Сербийн Смедерево, Младеновац хотуудад зэвсэгт халдлага гарч есөн хүн амиа алдан, олон хүн шархадсан нь Европт аюулгүй байдлын асуудлыг дахин хөндсөн.